Anasayfa » Genel Jinekoloji » Dış Gebelik » Dış Gebelik Tanısı Nasıl Konur?
Dış Gebelik Tanısı Nasıl Konur?

Dış Gebelik Tanısı Nasıl Konur?

Dış gebelik tanısı nasıl konur?

Dış gebelik tanısını koymak için, adet gecikmesi, düzensiz vajinal kanama, ve karın ağrısı ile gelen hastada öncelikle şüphelenmek gerekir. Bunlar dış gebeliğin erken belirtileridir.

Tanısı geçikmiş ve büyüyerek iç kanamaya neden olmuş dış gebeliklerde, çok şiddetli karın ağrısı, ve tansiyon düşüklüğü görülür hasta şok tablosu ile baş vurabilir.

Biz doktorların amacı dış gebelik tanısını, iç kanamaya neden olmadan koymak ve hastayı ameliyat olmaktan kurtarmaktır.

Aşağıdaki şekil 1 ve şekil 2′ den, tahlil sonuçlarınıza göre takip edip dış gebelik tanısı için neler yapmanız gerektiğini öğrenebilirsiniz.

Şekil-1) Dış gebelik tanısı Nasıl konur ?

Dış Gebelik Tanısı nasıl konur

Resmi Büyütmek ve Tamamını Görmek İçin Resme Tıklayınız (Yeni Sekmede Açılacak)

 

Şekil-2) Dış gebelikte kürtaj neden ve ne zaman yapılmalıdır?

Resmi Büyütmek ve Tamamını Görmek İçin Resme Tıklayınız (Yeni Sekmede Açılacak)

 

Dış gebelik tanı yöntemleri:  

Dış gebelik tanısı için bir çok yöntemden faydalanmak gerekebilir. Fakat biz kadın doğum doktorları için bunlardan üç tanesi genellikle yeterli olmaktadır. bhcg dediğimiz kandan yapılan gebelik testi, ultrasonografi ve kürtaj işlemi.

Kandan yapılan gebelik testi değeri( b-hcg ) :

Bhcg gebelik nereye yerleşmiş ise vucuda oradan salınır. Gebelik tüpte oluşmuş ise bhcg tüpten vücuda salınır, rahim içine yerleşmiş ise rahim içinden vücudumuza salınır. Bebeğin eşini (plesentasını ) oluşturan hücreler bhcg yi üretir.

Yumurtlama tarihinden 8-10 gün sonra, bhcg kanda tespit edilecek düzeye ulaşır.

Tüm gebeliklerde bhcg pozitif ( gebelik var ) cıkar. Bazı hastalar dış gebelikte bhcg nin negatif cıkacağını sanmaktadır bu yanlıştır. Bhcg nin belli bir değerinin üzerinde yada altında olması da dış gebeliği göstermez takip gerekir.

Bhcg tüm gebekillerde ve düşüklerde poztif çıkar:

  • Dış gebelikte ( ektopik gebelikte )
  • Boş gebelikte ( anembriyonik gebelikte)
  • Üzüm gebeliğinde (Molar gebelikte)
  • Heterotropik gebelik ( hem rahim içinde hem dış gebeliğin beraber olması )
  • Düşük sırasında

Sağlıklı gebeliklerde Bhcg değeri 48 saat sonra yaklaşık 2 katına cıkar. Bu artış olmuyor ise dış gebelikten şüphelenmek gerekir.

Dış gebeliklerde bhcg değeri yaklaşık 7 günde iki katına cıkar. Halbuki normal gebelikte 2 günde iki katına cıkar.

Bhcg değeri 1500 den büyük olduğunda, gebelik normal ise ultrason ile rahim içinde gebelik kesesinin görülmesi gerekir.

Bhcg 1500 den büyük ve ultrason ile rahim içinde gebelik kesesi izlenmiyor ise aklımıza ilk olarak dış gebelik gelmelidir.

Ultrasonografi:

Bir çok hastada, dış gebelik tanısında transvajinal ( attan yapılan ) ultrason tek başına yeterli olabilmektedir.

Normal gebelikte son adet tarihinin ilk gününden 30-35 gün sonra ultrason ile rahim içinde gebelik kesesi görülür.

Son adet tarihinin ilk gününden itibaren 38 gün gecmiş ve hala transvajinal ( attan yapılan ) ultrason ile gebelik kesesi rahim içinde görünmüyor ise dış gebelikten şüphelenmek gerekir.

Karından ( abdominal ) bakılan ultrason ile gebelik kesesinin rahim içinde görülebilmesi için bhcg değerinin 600’den büyük olması gerekir.

Dış gebeliklerin %90’nında ultrason ile rahim dışında dış gebeliği düşündüren görüntüler izlenebilir.

  • Rahim dışında gebelik kesesi ( gestasyonal sac)
  • Gebelik kesesinin içinde yolk sac ( bebeğin besin deposu)
  • Embriyo ( bebek ),
  • Embriyoya ( bebeğe ) ait kalp atışı,

Bu görüntülerin saptanması acil cerrahi müdahaleyi gerektirir.

Renkli ve pulse doppler ultrason düz ultrasona göre dış gebelik hakkında daha fazla bilgi verir. Bazen yumurtalık kistleri ile gebelik kesesi bir birine karıştırılabilir. Renkli dopler ultrasonda bunların ayrımı kolaylıkla yapılabilir.

Dış Gebelikte Kürtaj:

Kandan yapılan bhcg testleri ile gebeliğin olduğu kanıtlanıp ultrason ile yeri belirlenemez ise ( dış gebelikmi normal gebelikmi ayırt edilemez ise ) rahim içinin kürtaj ile temizlenip patolojiye gönderilmesi gerekir.

Patoloji sonucu, dış gebelik yada rahim içinde sağlıksız bir gebelik (hastanın düşük yaptığı ) tanısını kesin olarak koyar.

Heterotropik gebelik gibi bazı istisnai durumlardan dolayı hastalar bhcg düzeyi 5’in altına düşene kadar takip edilmelidir.

Progesteron Ölçümü:

Bhcg ve ultrason yapma olanağı yok ise serum progesteron düzeyi ölçümleri dış gebelik tanısı için tarama testi olarak kullanılabilir.

Serum progesteron düzeyi 5 ng/ml’den düşük çıkarsa, büyük olasılıkla gebeliğin normal olmadığını düşündürür fakat belirleyiciliği %100 değildir.

Serum progesteron düzeyi 5 ng/ml’den az olduğunda normal gebelik olasılığı 1/1500’dür

Özet olarak şunu söyleyebiliriz: Serum progesteron düzeyi 5 ng/ml’den az olursa dış gebelik ihtimali çok çok yüksektir.

Laparoskopi ( kapalı dış gebelik ameliyatı):

Dış gebelik tanısı için laparoskopi altın standarttır. Fakat laparoskopi tanı için değil gerektiğinde tedavi için kullanılmalıdır.

Dış gebelik tanısının konulmasının yanında, iç organların bağırsak, apandis, idrar torbası karaciğer, mide gibi organların değerlendirilmesini de sağlar.

Hastanın gecmiş bilgilerinin sorgulanması:

Adet gecikmesi varmı, önceki gebelikleri, kısırlık ile ilgili tedavi alıp almadığı, varsa kullandıpı doğum kontrol yöntemleri, daha önceden ameliyat olup olmadığı ve şikayetleri.

Hastanın muayene edilmesi:

Dış gebeliğe bağlı acil bir durumun olup olmadığına, hastanın genel durumuna, tansiyonuna, nabzına, genel görünümüne, terlemesine, baş dönmesine ve karın ağrısına baklır. Hastaların hemen hemen hepsinde karın ağrısı vardır. Az sayıda hastadada yüksek ateş görülmektedir.

Jinekolojik muayene:

Rahim ağzı yumuşaktır ve vajinal tuşe sırasında hareket ettirilirse ağrı oluşur. Rahim normalden büyük ve yumuşaktır. Tüp ve yumurtalıkların olduğu bölgede hassasiyet ve ele kitle gelebilir. Karın içinde pıhtılaşmış kan olabilir. Dış gebelikten dolayı kanama meydana gelmiş ise hastanın karın bölgesine basınca çok şiddettli ağrı oluşur.

Dış gebelik erken tanı:

Dış gebelikte erken tanı gebelikten şüphelenmek, kandan gebelik testi ( bhcg) yaptırmak ve kürtaj ile konabilir.

Bhcg değeri 48 saatte 2 kat artmıyor veya bhcg 1500 den büyük ve ultrason ile rahim içinde gebelik kesesi izlenmez ise kürtaj yapılır.

Kürtajla alınan parcalar Patolojik incelemeye gönderilir. Patoloji sonucu ile erkenden dış gebelik tanısı konabilir.

Ayrıca patoloji sonucu rapor edilmeden dış gebelik tanısı şöyle konabilir.

Kürtaj yapıldıktan sonraki gün bhcg hızlı bir şekilde düşüş gösterirse ( en az 24 satte % 15 düşüş olmalı) patoloji sonucuna gerek kalmadan bunun rahim içindeki sağlıksız bir gebelik ( düşük ) olduğunu söyleyebiliriz.

Kürtajdan sonraki gün bhcg değeri % 15 den fazla düşmez ise bu dış gebeliği destekler.

Dış gebelik hangi haftada belli olur?

Dış gebelik şüphesi bulunan hastalardan şu soruları çok sık duymaktayız.

Dış gebelik kaçıncı haftada belli olur?

Dış gebelik ne zaman belli olur?

Dış gebelik normal bir gebelik oladığı için bu konuda net bir tarih vermek oldukca zordur. Dış gebeliğin netleşmesi için bhcg ve ultrason takipleri yapılmalıdır.

Normal bir gebelikte son adet tarihinin ilk gününden 30-35 gün sonra ultrason ile rahim içinde gebelik kesesi görülür.

Son adet tarihinin ilk gününden itibaren 38 gün gecmiş ve hala transvajinal ( attan yapılan ) ultrason ile gebelik kesesi rahim içinde görünmüyor ise dış gebelikten şüphelenmek gerekir.

Bu bilgilere göre dış gebelik en erken son adet tarihinden 5-6 hafta sonra belli olabilir diyebiliriz.

 

Yapılan tüm tahlil ve tetik sonuçlarınızı, ultrason görüntülerinizi Jin.Opr.Dr Özgür kartal’a online danışabilirsiniz.

Mail ve whatsapp ile iletişime geçebilirsiniz.

Gelen Arama Terimleri:

Hakkında Jin. Opr. Dr. Özgür Kartal

Jin.Op.Dr.Özgür KARTAL (Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı) Malatyada doğdum ilk, orta ve lise öğrenimini Mersinde tamamladıktan sonra. · 1996-2002 İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesin de tıp eğitimi aldım. · 2003-2008 Kadın Hastalıkları Ve Dogum Uzmanlığı ihtisasını tamamladım. · 2009-2011 mecburi hizmetimi Şanlıurfa Kadın Hastalıkları Ve Doğum Hastanesinde yaptım. .. Devamı >>

Yorum Yapabilir / Soru Sorabilirsiniz

avatar
  Subscribe  
Bildir